Bombay Durpun - गोकुळ दूध संघाकडून दुधाच्या विक्री आणि खरेदी दरात २ रुपये वाढीची शक्यता

कोल्हापूर : अमूल आणि मदर डेअरीने देशभरात दूध विक्री दरात प्रतिलिटर २ ते ४ रुपयांपर्यंत वाढ केल्यानंतर, आता पश्चिम महाराष्ट्रातील अग्रगण्य गोकुळ (कोल्हापूर जिल्हा सहकारी दूध उत्पादक संघ) देखील दूध दरवाढीच्या हालचाली करत आहे. गोकुळच्या नवनिर्वाचित संचालक मंडळाची पहिली औपचारिक बैठक नूतन अध्यक्ष राजेश पाटील यांच्या अध्यक्षतेखाली गोकुळ शिरगाव येथील मुख्य कार्यालयात पार पडत असून, या बैठकीत दुधाच्या खरेदी व विक्री दरात प्रत्येकी २ रुपयांची वाढ करण्यावर प्राधान्याने चर्चा होणार आहे.

या निर्णयामुळे मुंबई आणि पुण्यासारख्या मोठ्या शहरांतील ग्राहकांच्या मासिक बजेटवर अतिरिक्त भार पडणार असला, तरी दूध उत्पादक शेतकऱ्यांना वाढीव खरेदी दराचा थेट फायदा मिळण्याची शक्यता आहे. गेल्या सहा महिन्यांच्या प्रशासकीय राजवटीत गोकुळ दूध संघाला सुमारे २४ कोटी रुपयांचा मोठा आर्थिक तोटा सहन करावा लागला आहे. नूतन अध्यक्ष आणि माजी आमदार राजेश पाटील यांनी स्पष्ट केले की, हा तोटा भरून काढणे आणि दूध संघाची आर्थिक घडी पुन्हा व्यवस्थित बसवणे ही नव्या कार्यकारिणीची पहिली प्राथमिकता असेल.

अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत १६ विरुद्ध १३ मतांनी महायुतीने बाजी मारल्यानंतर, तब्बल ६३ वर्षांनंतर चंदगड तालुक्याला गोकुळच्या अध्यक्षपदाचा बहुमान मिळाला आहे. गोकुळचे कार्यकारी संचालक योगेश गोडबोले यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, संचालक मंडळाच्या या पहिल्याच बैठकीत दूध विक्री आणि खरेदी दराबाबत सविस्तर प्रस्ताव मांडून चर्चा केली जात आहे.

गोकुळ दूध संघाशी ५ लाख ५० हजारांहून अधिक दूध उत्पादक शेतकरी जोडलेले आहेत. संघातर्फे दररोज २० लाख लिटरपेक्षा अधिक दुधाचे संकलन केले जाते, तर दैनंदिन विक्री सुमारे १४ लाख लिटरपर्यंत आहे. गोकुळच्या दुधाची सर्वाधिक विक्री विशेषतः मुंबई आणि पुणे शहरांमध्ये होते. सध्या मुंबईत गोकुळचे दूध प्रतिलिटर ७८ रुपयांनी विकले जात असून, शेतकऱ्यांना दिला जाणारा सरासरी खरेदी दर ५९ रुपये प्रतिलिटर आहे. जर विक्री दरात २ रुपयांची वाढ केली, तर ग्राहकांकडून मिळणाऱ्या अतिरिक्त उत्पन्नातून दूध उत्पादक शेतकऱ्यांनाही प्रतिलिटर २ रुपये वाढवून देण्याचा प्रयत्न केला जाईल. तसेच आगामी ५ वर्षांत दैनंदिन संकलन २५ लाख लिटरवर नेण्याचे ध्येय नव्या नेतृत्वाने ठरवले आहे.

दुधाच्या दरात प्रस्तावित वाढीमागे राज्यातील संभाव्य दुष्काळी परिस्थिती आणि दुधाच्या उत्पादनातील घट ही प्रमुख कारणे आहेत. पावसामुळे चारा आणि पाण्याच्या टंचाईचा सामना करावा लागत असून पशुखाद्याच्या किंमती १५ ते २० टक्क्यांनी वाढल्या आहेत. पेंड, सरकी, सोयाबीन आणि भाताच्या भुश्श्याचे दर ३० ते ४० टक्क्यांपर्यंत वाढले आहेत.

याशिवाय, डिझेलच्या वाढत्या दरांमुळे वाहतुकीचा खर्च वाढला असून दूध पॅकेजिंगसाठी लागणाऱ्या एलडीपीई प्लास्टिक फिल्मच्या किमती ३१ टक्क्यांनी वाढल्या आहेत. या दुहेरी महागाईमुळे उत्पादनाचा आणि वितरणाचा एकूण खर्च वाढल्याने गोकुळला दरवाढ करणे गरजेचे बनले आहे.

B.Chakrabarti--BD